Yerba mate (ostrokrzew paragwajski)
Ilex paraguariensis
Ostrokrzew paragwajski to południowoamerykańska roślina drzewiasta znana jako źródło yerba mate. W mieszance Lorem Vit występuje jej liść. Z tej samej receptury pochodzą także guarana i rozmaryn.
- Rodzina
- ostrokrzewowate (Aquifoliaceae)
- Część w suszu
- liść
- Smak lub zapach
- zielny, gorzkawy
- Barwa w filiżance
- Brak podanej barwy gotowej mieszanki
Który ostrokrzew trafia do mate?
Liście Ilex paraguariensis są trwałe, skórzaste, na brzegach delikatnie ząbkowane. Mają inny zarys niż kolczaste liście ostrokrzewu kojarzonego w Europie z zimowymi dekoracjami. Roślina występuje w Ameryce Południowej, m.in. w Brazylii, Argentynie i Paragwaju. Nazwa gatunku odsyła do tego regionu, ale nie stanowi świadectwa kraju pochodzenia konkretnej partii liści.
Yerba mate - właściwości
Liść ma zielny profil i wyraźną goryczkę. Rodzaj obróbki wpływa na aromat handlowej yerba mate, dlatego nie każda pachnie dymem. W suszu wieloskładnikowym drobne fragmenty liści dzielą miejsce z włóknistym korzeniem różeńca i owocami róży. Łączny zapach takiej filiżanki odróżnia się od mate przygotowanej w tykwie z dużej porcji samego ostrokrzewu.
Guarana ma kofeinę w nasionach. Z kolei mięta nadaje naparom orzeźwiający zapach dzięki aromatycznym liściom.
Na co pomaga yerba mate?
Yerba mate zawiera kofeinę, która działa pobudzająco. W tradycji po liście ostrokrzewu sięgano przy zmęczeniu i osłabieniu. Ilość kofeiny w filiżance zależy między innymi od porcji liści i sposobu zaparzania. Jeśli po kofeinie trudno Ci zasnąć, przyjrzyj się zarówno mate, jak i kawie oraz pozostałym napojom, które pijesz tego dnia.
Określenie „herbata odchudzająca” nie mówi, ile kofeiny jest w kubku. Na etykiecie obok mate możesz też znaleźć zieloną herbatę lub guaranę.
O kofeinie w mate i innych napojach do picia w ciągu dnia przeczytasz w poradniku „Zioła na energię”.
Przyjrzyj się roślinie z bliska
Rekord brazylijskiego okazu pozwala spojrzeć na mate jak na roślinę, zanim liście zostaną pocięte. Na całej blaszce szukaj brzegów, ogonka i głównego nerwu. W tradycyjnej paczce drobnego suszu zwykle łatwiej porównać proporcje części drobnych i grubszych niż rozpoznać wszystkie te cechy. Dane kolekcji dokumentują jedno miejsce zbioru, a nie pochodzenie wszystkich upraw.
Obejrzyj okaz w kolekcji GBIF
Ilex paraguariensis A.St.-Hil. · Brazylia, 1950
MNHN · P03274868
Bezpieczeństwo stosowania
Uwzględnij kofeinę pochodzącą z mate, guarany, kawy i innych napojów spożywanych tego samego dnia. Przy zaleceniu ograniczania kofeiny zapytaj o ilość oznaczoną w produkcie. Przeciwwskazania dla całej kompozycji obowiązują również wtedy, gdy wiesz, że tolerujesz zwykłą yerba mate. W ostrzeżeniu dotyczącym połączenia ostrokrzewu z guaraną producent wyklucza dodatkowe źródła kofeiny oraz inne podobnie działające składniki. [5]
Przy uczuleniu na którykolwiek składnik zrezygnuj z mieszanki. Producent odradza jej stosowanie w ciąży, podczas karmienia piersią i u dzieci poniżej 12 lat. [4]
Pytania o składnik
Czy do tej mieszanki trzeba kupić bombillę?
Bombilla to rurka z sitkiem wykorzystywana tradycyjnie do picia mate. Tutaj liść ostrokrzewu jest częścią innej kompozycji. W tradycyjnym naczyniu sitko na końcu rurki zatrzymuje drobiny liści. Zwykłe naczynie z pokrywką i osobne sitko wystarczą do oddzielenia suszu.
Czy mateina to inny składnik niż kofeina?
„Mateina” jest określeniem używanym dla kofeiny obecnej w mate. W recepturze są dwa roślinne źródła kofeiny, bo zawierają ją również nasiona guarany. Waga suszonych liści i nasion nie wystarcza do obliczenia ilości kofeiny, która po zaparzeniu znajdzie się w filiżance.
Dlaczego przy nazwie yerba mate warto poszukać także nazwy łacińskiej?
Yerba mate to nazwa używana dla surowca i przygotowywanego z niego napoju. Ilex paraguariensis wskazuje roślinę, z której pochodzą liście. Pozwala to odróżnić ją od innych ostrokrzewów spotykanych w ogrodach pod podobnymi nazwami. Na ilustracji całej rośliny możesz zobaczyć również owoce i zdrewniałe gałęzie. Kiedy jednak interesuje Cię kofeina w napoju, zacznij od opisu użytego liścia i sposobu przygotowania. Łacińska nazwa gatunku sama nie informuje o zawartości kofeiny w naczyniu.
Zobacz mieszanki z ostrokrzewu paragwajskiego
