Mniszek lekarski (mniszek)
Taraxacum officinale agg.
Mniszek lekarski to zbiorcza nazwa blisko spokrewnionych roślin o żółtych koszyczkach i przyziemnej rozecie liści. Do mieszanki Lorem Vit trafia liść. Popularny „dmuchawiec” pokazuje późniejszy etap życia mniszka.
- Rodzina
- astrowate (Asteraceae)
- Część w suszu
- liść
- Smak lub zapach
- zielny, gorzkawy
- Barwa w filiżance
- Brak podanej barwy gotowej mieszanki
Od rozety do dmuchawca
Liście rozkładają się nisko nad ziemią. Ich klapy i ząbki często kierują się ku nasadzie, chociaż kształt blaszki bywa zmienny. Z wnętrza rozety wyrastają bezlistne szypuły zakończone koszyczkiem. Po przekwitnięciu w jego miejscu widać kulę owoców zaopatrzonych w puch. Każdy z małych „spadochronów” przynależy do jednego owocu i może odlecieć osobno.
Mniszek lekarski - właściwości
Z mniszka przygotowuje się rozmaite produkty spożywcze. Młode liście są znane jako gorzkawy dodatek do sałatek, podczas gdy prażony korzeń bywa składnikiem napojów o zupełnie innym, palonym aromacie. W suszu liściowym przeważa delikatna blaszka z grubszym nerwem. Na sitku nie należy oczekiwać palonych granulek charakterystycznych dla napojów z korzeni.
Jak smakują inne liście w filiżance? Pokrzywa ma nutę trawiastą, a mącznica lekarska jest wyraźnie cierpka.
Na co pomaga mniszek lekarski?
Nie ma przekonujących badań u ludzi, które potwierdzałyby skuteczność mniszka w konkretnym schorzeniu. Wyciągi badano głównie w laboratorium. Badaczy interesowały między innymi procesy związane ze stanem zapalnym. Wynik uzyskany w próbce nie mówi, jaka ilość badanej substancji dociera do tkanek po wypiciu herbaty. Sprawdź też część rośliny: liście, korzeń i wyciąg z całej rośliny mogą różnić się składem.
O niewielkim badaniu wyciągu ze świeżych liści przeczytasz w poradniku „Herbata na nerki”.
Przyjrzyj się roślinie z bliska
Na archiwalnym okazie mniszka najłatwiej rozpocząć oglądanie od miejsca przy ziemi, z którego wyrasta rozeta. Wzdłuż zewnętrznej krawędzi kolejnych blaszek wypatrz różnice głębokości ząbkowania. Botaniczny opis grupy dopuszcza zmienność. Jeden okaz może dobrze pokazać określoną formę, ale jego kontur nie stanowi wzornika, który każdy liść z całej grupy musi odwzorować.
Obejrzyj okaz w kolekcji GBIF
Taraxacum officinale Weber ex F.H.Wigg. · Stany Zjednoczone, 1950
CAS · 376921
Bezpieczeństwo stosowania
NCCIH wskazuje, że o ilościach większych od typowych ilości spożywczych wiadomo mniej. Przy przyjmowaniu leków, w tym moczopędnych, zapytaj lekarza o produkty z mniszkiem. Jeżeli występowały reakcje alergiczne na astrowate, wymień tę informację podczas konsultacji. [3]
Przy uczuleniu na którykolwiek składnik zrezygnuj z mieszanki. Producent odradza jej stosowanie w ciąży, podczas karmienia piersią i u dzieci poniżej 12 lat. [5]
Pytania o składnik
Czy mlecz i mniszek są jedną rośliną?
W mowie potocznej żółty mniszek bywa nazywany mleczem. Botaniczny rodzaj Sonchus obejmuje jednak inne gatunki. Najbardziej użyteczną informacją w sklepie jest nazwa Taraxacum połączona z określeniem części. Nie zbieraj rośliny do picia wyłącznie na podstawie potocznej nazwy lub koloru kwiatu.
Co znaczy skrót agg. przy łacińskiej nazwie?
To oznaczenie zbioru bliskich sobie form, które botanicy rozróżniają bardziej szczegółowo. W wykazie Lorem Vit mniszek figuruje jako jedna pozycja. Różnorodność tej grupy tłumaczy, dlaczego dwa zdjęcia poprawnie podpisanych liści mogą pokazywać nieco inny układ ząbków.
Czy żółta główka i biały dmuchawiec mogą wyrastać z tej samej rozety?
Tak, są to różne etapy rozwoju mniszka. Żółty koszyczek skupia wiele drobnych kwiatów. Po przekwitnięciu z pojedynczych kwiatów rozwijają się owoce z puchem, które razem tworzą charakterystyczną białą kulę. Przy podmuchu wiatru mogą odrywać się osobno. W tym czasie przy ziemi nadal można dostrzec rozetę liści. Dlatego w atlasie z jednej rośliny przedstawia się czasem osobno ząbkowany liść, kwitnący koszyczek i pojedynczy owoc z jego lekkim aparatem lotnym.
Zobacz mieszanki z mniszka lekarskiego
